do strony głównej do spisu tre¶ci

JAN DŁUGOSZ
INSIGNIA seu CLENODIA REGIS et REGNI POLONIAE


Według kodeksu kórnickiego (Wydanie: Z. Celichowski, Poznań 1885

[Ziemia krakowska]
Est autem tocius Polonie Reni caput insigne et generale Aquila alba, capite gestans coronam auream, alis extensis et in longum per lineam auream adornatis in campo rubeo.
Terra Cracoviensis, mater et metropolis et caput omnium terrarum et regionum regni Polonie, similiter defert:
[Ziemia poznańska]
Poznaniensis terra secunda est in in ordine,
que etiam aquilam in campo rubeo, simplicem tamen et incoronatam et cum simplicibus alis non inauratis, portat
[Ziemia sandomierska]
Sandomiriensis terra tercia in ordine,
que tres pro prima parte barras glaucas et rubeas portat, in secunda triplicem ordinem stellarum, et qoulibet ordine quatuor stellas, in campo celestino defert
[Ziemia kaliska]
Calisiensis terra, quarta in ordine
que caput zambronis coronatum, circulo e naribus pendente, in tabula scacali portat, in campo partim albo partim rubeo
[Ziemia lwowska]
Leopoliensis terra, quinta est in ordine,
que leonem glaucum incoronatum, in modum petram ascendentem, in campo rubeo portat [...]
[Ziemia sieradzka]
Siradiensis terra,
que pro medietate clipei in campo glauco sive aureo medietatem aquile nigre coronate, et pro altera medietate leonis albi medietati et coronati in campo rubeo, pro insigni portat, dorsis ad invicem coniunctis
[Ziemia lubelska]
Lubliniensis terra
que cervum cornutum ad saltandum erectum, cuius collum corona aurea insignitum est, in campo rubeo portat.
(Ziemia łęczycka)
Lanciciensis terra que pro medietate clipei leonis rubei coronati in campo albo, et pro altera medietate medietatem aquile in campo rubeo, dorsis se invicem contingentibus portat
[Ziemia przemyska]
Premisliensis terra
que aquilam glaucam, duo capita a se invicem aversa ambo coronata, in campo rubeo portat
[Ziemia bełska]
Belzensis terra
que griffonem album coronatum, primis pedibus in altum porrectum in campo rubeo. Quod insigne est illi, me instante et deprecante per Kazimirum tercium Polonie Regem largitum
[Ziemia kujawska]
Cuyaviensis terra
in qua pars una medietatem aquile rubee coronate in campo glauco, et pro altera medietate medietatem leonis nigri coronati eciam in campo glauco, pro insigni portat
[Ziemia chełmska]
Chelmensis terra
In campo viridi ursum album inter tres arbores virides, quarum due ad caput et tercia ad caudam consistit, portat.
[Ziemie: Pomorska, Chełmińska i Michałowska]
Pomoranie, Culmensis et Michaloviensis terrarum
- que nigram aquilam, cuius collum corona cinctum est, ex cuius ala una in superiori parte ex nube manus armata et vibrata, in campo albo portat
[Ziemia halicka]
Halicensis terra
que nigram monedulam coronatam, volantem, aliis extensis, in campo albo portat, sue civitatis et regionis vocabulo congruentem, halka enim in Slavonico vocatur monedula
[Ziemia dobrzyńska]
Dobriensis terra
que in campo rubeo caput hominis canum cum barba eciam cana, usque ad umbilicum corpus humanum habens protensum, et caput coronatum, et ex corona et capite duo cornua contra se prominent, extremitas vero umbilici corona decorata est cerulea
[Podole]
Podolie terra
In campo albo solem radiantem portat
[Ziemia wieluńska]
Wyelunensis terra
Agnum Dei, vexilium supra se priori pede tenentem, in campo rubeo defert

CAPITULORUM INSIGNIA

Gneznensis capituli: tria lilia alba in campo celestino
Cracoviensis: tres corone in campo celestino
Wratislaviensis: novem lilia equaliter in clipeo posita in campo celestino
Leopoliensis: tres puppe [pape] galli.
[pro insigni tria capita leonem glauca in campo rubeo defert]

ARMA BARONUM REGNI POLONIE

[TOPÓR, STARŻA]
Topor - Starscha
Thopor sue bipennis alba in campo rubeo, ex polonica gente et a vetusto tempore, unde et proclamationem Starscha habet, ducens genus, cuis viri facundia et industria redolent
[RÓŻA, PORAJ]
Rosa - Poray
Rosa alba in campo rubeo [...]
[NAŁECZ]
Nalancz
Fasciam albam in circulum in superiori parte, et in medio in iuncturam constrictam et contortam et in fine retortam, in campo rubeo portat [...]
[GRYF]
Griffes
Griffus albus im campo rubeo [...]
[¦RENIAWA]
Srzenyawa
fluvius polonicus cruce signatus in parte superiori, in campo rubeo [...]
[RAWA, RAWICZ]
Rawa
Rava. In campo glauco virginem coronatam in amictu rubeo, manibus extensis, nigro urso insidentem defert. [...]
[NABRAM, WALDORFF]
Waldorf
cuius insignia in campo albo tres barre nigre, a capite clipei in longum producte.
[KOTWICA]
Kothwycza alias anchora marina,
cuius insignia ferrea anchora marina funem in circulo habens ligaturam in campo rubeo portat.
D±browa
Sagitta eupside sursum elevata, geminatam in inferiori parte habens crucem albam in campo rubeo [SIC!]
[D±browa altera
Quod pro insigni defert babatum, in cuius medio et in quolibet unco crux, in campo celestino]
[TRˇBY]
Trambi
tres tubas nigras transversaliter sibi iunctas in campo albo defert [...]
[¦WINKA]
Swynky
que caput apri manu humana retortum in campo rubeo defert [...]
Tarnawa
que crucem albam, sub cuius quarto angulo luna defectuosa alba, in campo rubeo defert [...]
[JEDNOROŻEC, BOŃCZA]
Gednoroszecz
Rinocervus, que rinocervum album in campo celestino defert [...]
[NIECZUJA]
Nyeczuya
Que truncum arboreum frondosum album in campo celestino [cruce in summitate ornatu, pro insigni] defert [...]
[LEWART]
Levardus
Que levardum in campo rubeo defert [...]
[DZIAŁOSZA]
Dzyalosza
Que in una parte cornu nigrum, in altra alam nigram aquilinam transversaliter contra cornu extensam in campo albo defert [...]
[JUNOSZA]
Junoscha
Album agnum sive arietem in campo rubeo defert.
[ŁADA]
Lada
Que ex domo Accipitrum derivacionem sumpsit, deferens babatum cruce signatum et in uno cornu sagittam [spiculo sursum elevato], in altero retortam, in campo rubeo defert [...]
[KOWNIA]
Koprzynya
tres gladii nudi invicem acuminibus iuncti
[POŁUKOZA]
Polukosza
In campo rubeo caput asininum deferens [...]
[ODROWˇŻ]
Odrow±sch
In campo rubeo sagittam albam a parte media arcuatam, retortam, in finibus concurvatam defert [...]
[ŁODZIA]
Lodza
Habens navem glaucam in campo rubeo [...]
[WIENIAWA]
Wyenyawa
in campo aureo deferens caput zabrinum, ex cuius naribus pendet circulus [...]
[JASTRZĘBIEC]
Yastrzambi
Que babatum intus cruce, ornatum in campo celestino,et in galea accipitrem defert.
[ŁABĘD¬]
Labancz
Que olorem seu cignum album in campo rubeo defert [...]
[LIS]
Lyssowye
Que cuspidem sagitte albam cum duabus sagittis [recte: crucibus] albis in campo albo [recte: rubeo] et vulpem in galea defert [...]
[LELIWA]
Lelijva
Que lunam defectuosam cum stella glauca in campo celestino defert [...]
[KO¬LAROGI, JELITA]
Koschlya Rogy alias Gyelyta
Tres lanceas transversales in campo rubeo defert [...]
Sulima
Que aquilam nigram, cuius pedes et extremas partes corporis tres lapides quadri, proporcionaliter distincti tegunt, in campo rubeo defert [...]
[KORZBOK]
Corczbog
Que tres pisces, qui carpones vocantur, unum super alterum locatum, defert in campo rubeo [...]
[DĘBNO]
Dambno
Crucem albam, sub cuius extremo angulo tres circumligature albe in modum stelle, que apellatur lankocz, in campo rubeo defert [...]
[GRZYMAŁA]
Grzymala
Que in campo aureo castrum ex cocto latere cum tribus turribus exornatum defert [...]
[DOLIWA]
Dolywa
Que in linea transverasli alba tres rosas rubeas in campo celestino defert [...]
[PRAWDZIC]
Prawdzyczy
Que leonem glaucum in campo rubeo ex muro laterico prodeuntem defert [...]
[BRÓG, LESZCZYC]
Acervorum seu Cerulorum
Que acervum frumentalem ceruleum in campo rubeo defert [...]
[OKSZA]
Oxa sive Ascia
que securrim carnificinam in campo rubeo defert quam poloni oxam, Bohemi bradaczyczam vocant, .
Bogoria
que duas sagittas albas, lignis contra se contractas, cuspide una sursum altera deorsum positis, in campo rubeo defert [...]
[ZADORA]
Zadara
Caput leonis, flammam ex ore vomentis, in campo celestino defert [...]
[STRZEGOMIA, KO¦CIESZA]
Strzegomya
In campo rubeo sagittam albam ad finem in duas partes retortam cruce circa retorsionem ornatam defert [...]
[PRUS]
Prussowije
In campo rubeo crucem unam et semissam defert [...]
Habdank
Tractaturam albam tria cornua habentem in modum stelle, in campo rubeo defert [...]
[ZAREMBA]
Zaramba
Medietatem leonis nigri cum quatuor lapidibus distincte et seorsum positis in campo albo defert.
[KORCZAK]
Corczakowye
Tres barras in campo rubeo defert [...]
[CIELˇTKOWA]
Czelanthkowye
dimidam alteram lunam auream sive ceruleam et in quolibet cornu lune integre et dimidie unam stellam auream seu seuleam.
[BOZEZDARZ]
Boszezdarz
Quattuor lilia alba [sic], unum videlicet in summitate, aliud in base sive fundamento, tercium in sinistra, quartum ab dextra partibus clipei depicta, et in eorum centro sive medio crux alba (sic) a radice superioris lilii ad verticem inferioris, et transveraliter a medio dextri lilii in medium sinistri ducta et protensa; in galea quatuor alba lilia sine (sic) cruce similiter quadrangualiter formata et dapicta, tusce autem galeam ad utrumque latus tegunt, colore flaveo, rubeo et glauco permixte [...]
[JANINA]
Janyna
in campo rubeo clipeum defert [...]
[WIERUSZOWA]
Wyeruschowa
Que hyrcum cornutum, in medietate una nigrum, in altera scaccatum, in campo albo defert [...]
[GODZIEMBA]
Godzamba
Arborem pinosam trifrondosam in campo rubeo defert [...]
[KORAB]
Korabyczyczy
Navem marinam cum velo et malo auream in campo rubeo defert [...]
[POBÓG]
Pobodze
Ex familia Accipitrum derivata, babatum transversale album, cuius summitatem crux alba ornat, in campo rubeo defert [...]
Drya
Tres lapides transversaliter in campo rubeo defert [...]
[POWAŁA, OGOŃCZYK]
Powala
Ex familia Odrowasch derivata, sagittam albam, parum retortam, in campo rubeo deferet [...]
[CIOŁEK]
Taurorum
Taurum rubeum in albo campo defert [...]
[DOLANGA]
Dolanga
ex familia Accipitrum derivata, babatum transversale album, in summitate cruce, in anteriori parte sagitta ornatum defert.
[STARYKOŃ]
Antiquus equus
album equum in medio stola nigra precinctum in campo rubeo defert [...]
[WĘŻYK]
W±szykowye
Serpentem lividum in campo rubeo defert [...]
[GOZDAWA]
Gozdowa
Que lilium candens in campo rubeo defert [...]
[ROLA]
Rolya
Rosam albam instrumentis aratri circumdatam ferreis, videlicet a vomere, in campo rubeo defert [...]
[STRZEMIĘ]
Strzemyenyowye
Strepe ceruleam in campo rubeo defert [...]
[SZARŻA, OSSORYA]
Scharza
Que rotam ceruleam absque pecie, quam supplet superimposita crux, [in campo rubeo] defert.
[ZABAWA]
Zabava
pro medietate campi scaccalem tabulam et, pro altera medietate campum celestinum [...]
[WADWICZ]
Wandwyczowye
duos pisces, qui trutte vocantur, contra se transversaliter versos, unum in campo albo, alterum in rubeo, defert [...]
[OSTOJA]
Ostoya
duas lunas defectuosas ceruleas dorsis contra se tendentes, cruce eciam cerulea illas intersecante, in campo rubeo defert [...]
[SZELIGA]
Scheliga
lunam defectuosam ceruleam, in cuius medio crux eminet, in campo rubeo defert [...]
[PIERZCHAŁA]
Pyrzchała
rochum, sive scakalem marschalcum nigrum, in campo albo defert [...]
[DRUŻYNA]
Druszyna
a domo Szrzenyawa absque cruce in campo rubeo defert [...]
[PILAWA]
Pylawa
crucem geminatam cum semisse ceruleam in campo celestino defert [...]
[SYROKOMLA]
Syrokomlya circulaturam triangularem, cruce super imposita alba, in campo rubeo defert [...]
M±drostki
sagittam albam extensam et in parte inferiori coarcvatam, cruce mediante, in campo rubeo defert [...]
[OLIWA]
Olywa
in medio clipei lylium album cum redicibus, quod due rose ambiunt rubee ex utraque parte, in campo viridi


poczta do autora
Adam Kromer